Yaxın Şərqdə gərginliyin pik həddə çatması qlobal enerji bazarlarını sarsıdır. WTI (West Texas Intermediate) markalı neftin qiyməti son sutka ərzində kəskin sıçrayış edərək 100 dollar həddinə yaxınlaşıb.
Bazarda son vəziyyət:
WTI nefti: 3%-dən çox bahalaşaraq 99.29 dollaradək yüksəlib.
Brent nefti: Artıq 110 dollar ətrafında qərarlaşıb.
Gərginliyə səbəb nədir?
Qiymət artımının əsas səbəbi İsrailin İranın ən böyük qaz yatağı olan “Cənub Pars” obyektlərinə zərbələr endirməsi barədə yayılan xəbərlərdir. Buna cavab olaraq İranın regiondakı digər enerji infrastrukturuna hücum edəcəyi ilə bağlı hədələri tədarük zəncirində ciddi qorxu yaradıb.
Əsas risk faktorları:
Hürmüz boğazı: Dünyanın ən mühüm neft keçidi olan bu boğazın Tehran tərəfindən böyük ölçüdə bağlanması tədarükü iflic edir.
İnflyasiya təhlükəsi: ABŞ Federal Ehtiyatlar Sistemi (FED) enerji qiymətlərinin artmasının qlobal inflyasiyanı yenidən alovlandıracağından narahatdır.
Ehtiyatlar işə düşür: Qlobal iqtisadiyyatlar tədarük kəsirini kompensasiya etmək üçün artıq strateji neft ehtiyatlarını bazara çıxarmağı planlaşdırır.
Analitiklər xəbərdarlıq edir ki, əgər Hürmüz boğazında gərginlik azalmasa, neftin qiymətində 120-130 dollar səviyyələri qaçılmaz ola bilər.