25 sentyabr 2025-ci il tarixinə beynəlxalq maliyyə bazarlarının monitorinqi qlobal fond, istiqraz, valyuta və əmtəə bazarlarında ziddiyyətli tendensiyaları üzə çıxarıb. İnvestorların diqqəti inflyasiya, faiz dərəcələri və geosiyasi risklərə yönəlib.
ABŞ: Yüksək faizlər fonunda indekslər təzyiq altında
ABŞ-da əsas fond indeksləri — S&P 500, Nasdaq və Dow — ardıcıl ikinci gün eniş yaşayıb. Bunun səbəbi Federal Rezerv rəsmilərinin faiz endirimlərinə tələskənliklə qarşı çıxmasıdır.
Çikaqo FED rəhbəri Ostan Qulsbi inflyasiyanın hələ də yüksək olduğunu, əmək bazarının isə güclü qaldığını bildirib.
ABŞ-da ikinci rübün iqtisadi göstəriciləri yuxarıya doğru yenidən hesablanıb: ÜDM, şəxsi istehlak və PCE deflatorları güclənməni təsdiqləyib.
10 illik ABŞ dövlət istiqrazlarının gəlirliliyi 4.18%-ə yüksəlib.
Bu amillər fonunda dollar əksər əsas və inkişaf etməkdə olan valyutalara qarşı möhkəmlənib.
Avropa: Bank sektorunda zəiflik, istiqraz bazarında sabitlik
Avropada səhmlər enişlə açılıb, xüsusən də bank sektorunda azalma müşahidə olunub. Avro isə sabit qalıb.
Avrozona statistikası göstərir ki, avqust ayında kreditləşmə həm ev təsərrüfatlarında, həm də qeyri-maliyyə şirkətlərində cüzi artıb.
İtaliya və Fransa istiqrazlarının gəlirliliyi fərqli trayektoriyada hərəkət edir: İtaliyada spredlər daralır, Fransada isə büdcə konsolidasiyasına dair narahatlıqlar genişlənməni artırır.
ECB terminal faiz dərəcəsi ətrafında gözləntilərin dəqiqləşməsi Avropa istiqraz bazarında risklərin azalmasına səbəb olub.
Asiya: Yaponiyada uğurlu hərrac, Çində yeni dəstək
Yaponiya: 40 illik dövlət istiqrazlarının uğurlu hərracı bazarlarda inamı artırıb. Bank of Japan-ın (BoJ) protokolları isə “şahin” mövqeyi gücləndirib, bu da yapon yeninin mövqeyini bərpa etməsinə yardım edib.
Çin: Hökumət 70 milyard dollarlıq yeni maliyyə dəstək paketi hazırlayır. CSI 300 və Hang Seng Texnoloji İndeksi artımla bağlanıb. Lakin uzunmüddətli dövlət istiqrazlarının gəlirliliyi 2024-cü ilin sonundan bəri ən yüksək səviyyəyə yüksəlib.
İsveçrə və Latın Amerikası: Stabil, amma həssas
İsveçrə Milli Bankı gözlənildiyi kimi faiz dərəcəsini dəyişməyib (0%). Bununla yanaşı, valyuta bazarına müdaxilə imkanı saxladığını bəyan edib.
Argentina bazarları ABŞ-ın əlavə dəstək planı ilə yüksəlişini davam etdirib. ABŞ Xəzinədarlığı 20 milyard dollarlıq swap xətti və ehtiyat kredit imkanları barədə siqnallar verib.
Yeni reytinqlər və region xəbərləri
Moody’s Kosta-Rikanın reytinqini Ba2-yə yüksəldib, proqnozunu “sabit” saxlayıb. Əsas səbəb ölkənin borc yükünün azaldılması və fiskal intizamın gücləndirilməsi göstərilib.
Çexiya Mərkəzi Bankı faiz dərəcəsini 3.5% səviyyəsində saxlayıb. Bank həm faiz artımını, həm də azaldılmasını tam istisna etməyib.
Əmtəə və valyuta bazarları
Neftin (Brent) qiyməti 68.9 dollar/barrel səviyyəsinə enib.
Qızıl və gümüş təhlükəsiz liman rolunu gücləndirib – qızılın qiyməti 3745 dollar/unsiyaya çataraq son bir ildə 40% bahalaşıb.
Bitcoin isə 111 min dollar səviyyəsinə qədər geriləyib.
Nəticə
25 sentyabr 2025-ci il üzrə qlobal bazarlarda əsas tendensiya ABŞ-da faiz siyasətinə dair gözləntilər və güclü makroiqtisadi göstəricilər fonunda uzunmüddətli istiqraz gəlirliliyinin yüksəlməsi, Avropada isə faiz trayektoriyasına dair dəqiqləşmənin bazarlara sabitlik gətirməsi olub. Asiyada dövlət dəstəyi və uğurlu hərraclar fonunda müsbət dinamika yaşansa da, inkişaf etməkdə olan bazarlar hələ də ABŞ dollarının möhkəmlənməsi ilə risk altındadır.
BBN.az Analitika Şöbəsi
