Bu gün Pakistanın paytaxtı İslamabad qlobal diplomatiyanın mərkəzinə çevrilib. ABŞ nümayəndə heyətinin danışıqlar üçün yola düşməsi, lakin Tehranın dəniz blokadasını əsas gətirərək masadan imtina siqnalları verməsi enerji və əmtəə bazarlarında kəskin dalğalanma yaradıb. Mövcud vəziyyəti təhlil etdikdə aydın olur ki, dünyanın ən mühüm enerji dəhlizi olan Hörmüz boğazı ətrafındakı gərginlik artıq təkcə hərbi risk deyil, həm də qlobal inflyasiya zəncirinin əsas halqasına çevrilib. Hazırda dünya neft ticarətinin təxminən 20 faizinin keçid nöqtəsi olan bu boğazın bağlanma ehtimalı Brent markalı neftin qiymətini bir gündə 7 faizdən çox artıraraq 96 dollar həddinə çatdırıb. Analitiklər xəbərdarlıq edir ki, əgər bu gün İslamabadda gözlənilən diplomatik təmaslar uğursuzluqla nəticələnərsə və çərşənbə günü atəşkəs müddəti başa çatarsa, enerji bazarlarında son 50 ilin ən böyük tədarük şoku qaçılmaz olacaq və neftin bir bareli 130 dollar həddini sınağa çəkəcək.
Maraqlıdır ki, geosiyasi risklərin artdığı dövrlərdə adətən bahalaşan qızıl, bu dəfə fərqli bir iqtisadi model nümayiş etdirir. Hazırda spot qızılın bir unsiya üçün 4,800 dollar səviyyəsinin altına düşməsi birbaşa “dolların hegemonluğu” ilə izah edilir. Enerji daşıyıcılarının bahalaşması qlobal inflyasiyanı sürətləndirdiyi üçün investorlar qızıl əvəzinə, Federal Rezervin faiz artımı ehtimalı ilə güclənən ABŞ dollarına sığınmağa üstünlük verirlər. Eyni zamanda, bu gərginlik qlobal texnologiya sektoruna da birbaşa təsir edir; logistik zəncirin qırılması süni intellekt çiplərinin istehsalı üçün lazım olan enerji və komponent xərclərini artıraraq Asiya birjalarında texnologiya nəhənglərinin səhmlərini təzyiq altında saxlayır. İslamabadda bu gün baş tutması gözlənilən müzakirələrin nəticəsi həm də regionun qida təhlükəsizliyi üçün həlledicidir, çünki Fars körfəzi ölkələrinin qida idxalının böyük hissəsi məhz bu boğaz vasitəsilə həyata keçirilir. Diplomatiyanın uğursuzluğu qlobal iqtisadiyyat üçün yeni bir tənəzzül (resessiya) dalğası mənasına gəlir.
